Спадчына уніятаў (Ordo Sancti Basilii Magni) 
Военно-исторический музей
им. Дмитрия Карповича Удовикова

Спадчына уніятаў (Ordo Sancti Basilii Magni)

Автор: Сяргей Крушына
Дата: 2018-12-21
Просмотров: 1957

Драгічынскаму раёну несумненна пашанцавала ў тым сэнсе, што ён мае непасрэднае дачыненне да гісторыі Уніяцкай царквы ў Вялікім Княстве Літоўскім, Рэчы Паспалітай і Расійскай Імперыі.

На нашай зямлі ў маёнтку Пярковічы нарадзіўся Кірыла Цярлецкі (…? – май 1607г.), знакаміты беларускі царкоўны і дзяржаўны дзеяч. Займаў шэраг высокіх пасад у праваслаўнай царкве Рэчы Паспалітай. У 1589г. атрымаў ад Канстанцінопальскага патрыярха Іераміі сан патрыяршага экзарха (фармальна намесніка), што было ўпершыню ў ВКЛ і Рэчы Паспалітай.

У 1590 гадах Цярлецкі становіцца адным з ініцыятараў уніі праваслаўнай і каталіцкай царквы, якая была заключана ў 1596г.

Памёр Кірыла Цярлецкі ў Луцку, дзе ў тастаментах і прасіў сябе пахаваць, але з-за маёмаснага канфлікту з Луцкай кафедрай брат епіскапа - Яраш, перавёз яго цела і пахаваў у драўлянай царкве ў Пярковічах (цяпер Драгічынскі р-н). У 1805 годзе мясцовыя землеўласнікі Віславухі замест драўлянай царквы пабудавалі мураваную (цяпер Свята-Успенская), дзе былі прадугледжаны асобныя крыпты для роду Віславухаў і для Цярлецкага. Рэшткі епіскапа захоўваліся ў крыпце да 1970-х гадоў, надмагілле станам на 2018 год знаходзіцца ў Мінску.

Вось надмагілле Кірылы Цярлецкага (1600-х гг.) з в.Пярковічы (Драгічынскага р-на), цяпер захоўваецца ў Мінску.

Штож уяўляла сабой уніяцкая царква на Беларусі (1596-1839гг.)?

Гэта аб’яднанне праваслаўнай царквы на Беларусі і ва Украіне з рымска-каталіцкай царквой. На ўмовах падпарадкавання рымскаму Папе і прыняцця каталіцкай дагматыкі пры захаванні праваслаўнай абраднасці.

Дык вось цэнтрам уніяцтва на тэрыторыі ВКЛ становіцца Тараканскі-манастыр. Фундатарам будаўніцтва гэтага манастыра у 1517г. была Агаф’я Пясачынская. У 18-ст. магнат Ляон Кішка стварае ў Таракані базіліянскі манастыр, побач з якім Гэдэон Дашкевіч, біскуп Пінска-Тураўскі будуе касцёл.

У Тараканскім манастыры на працягу 17-18ст. часцей за ўсё праводзіліся кангрэгацыі ўсяго Базіліянскага ордэна. З 1730г. тут пастаянна размяшчалася рэзідэнцыя генерала літоўскай правінцыі і гэтага ордэна. Пасля паўстання 1831г., калі біскупам літоўскай уніяцкай епархіі стаў ў 1833г. Іосіф Сямашка, пачалося ганенне на ўніятаў і перавод уніяцкіх храмаў ў праваслаўныя. Тараканскі манастыр ў 1836-1846гг. быў месцам ссылкі для уніяцкіх святароў, якія выступалі супраць далучэння да праваслаўя. Пасля забароны уніяцкай царквы, манастыр у Тараканях перастаў быць цэнтрам літоўскай епархіі.

Пад час уніяцтва на тэррыторыі Драгічыншчыны існавалі толькі уніяцкія цэрквы. Шмат якія з іх захаваліся да нашага часу як помнікі архітэктуры драўлянага дойлідства. Аб тых часах напамінаюць у шмат якіх нашых, цяпер ужо праваслаўных храмах культавыя рэчы. Гэта ў першую чаргу іконы, царкоўныя кнігі, дакументы і шмат што іншае. Некаторыя старадаўнія рэчы нашаму музею ўдалось адшукаць і сфатаграфаваць. Але ж іх патрэбна рэстаўрыраваць. Шкада, што на тэррыторыі былога Тараканскага манастыра няма музея, а яго нам так не хапае. Гэта на мой погляд быў бы аб’ект які без сумневу наведвалі б турысты не толькі з Беларусі, але і з-за мяжы.

А цяпер глядзіце на тую спадчыну якая захавалася ад уніятаў.

Уніяцкія абразы захаваліся ў Свята-Успенскай царквы в. Ласінцы (Драгічынскага р-на)

Рэшткі і фота перыяду ІІ Рэчы Паспалітай манастыра Базыльянскага Ордэна в. Таракань (цяпер в. Імянін Драгічынскага р-на), а таксама уніяцкія абразы з царквы в. імянін.

Сяргей Крушына

фото Максім Родзька

Комментарии к статье

Уніят, 2018-12-23

Цудоўная была царква. Сапрады народная...паглядзіце на святых. Яны намаляваны як звычайныя простыя людзі. А музей Тараканскага манастыра патрэбен. Пройзде час і зруйнуюць тое, што яшчэ засталося.

Nemo, 2018-12-23

Придёт время и Белорусская православная церковь уйдёт от Москвы. Как в период унии. Тогда в 16-м веке верующие не понимали, почему братья по вере маскали грабили и убивали литвинов, а Московский Патриархат молчал.

Анонтм, 2018-12-25

Почему бы не сделать перевод на русский?!

Студент, 2018-12-25

Уважаемый Аноним! Мы живём Беларуси, а не России...Вучы мову, яна для цябе спатрэбіцца и вельмі хутка.

Студэнт, 2018-12-27

Чурка не разумее беларускую мову? Во дажыліся...

Оставить комментарий

Последние новости

Интерактивная экскурсия !!!
26 сентября учащиеся 5 класса гимназии г.Дрогичина в рамках шестого школьного дня побывали на экскурсии в нашем музее.
Велопробег «Память»
Площадка у военно-исторического музея им. Д.К. Удовикова стала стартом велопробега «Память», который прошел 22 сентября 2020 года в Дрогичинском районе.
Всегда готов !!!
13 сентября 2020 года исполнилось 30 лет со дня самоопределения Белорусской республиканской пионерской организации. Это праздник, который объединяет современных ребят и взрослых, тех, кто в душе остается пионером нашей страны – Республики Беларусь.
День танкиста с «Пересветом»
Ежегодно во второе воскресенье сентября те, кто служит или служил в танковых войсках, отмечают «День танкиста». К этому профессиональному празднику защитников Отечества Военно-исторический музей им. Д. Удовикова совместно с руководителем военно-патриотического клуба «Пересвет» Тимофеем Климчуком подготовили интерактивную игру «Курс молодого бойца».
Открытый диалог в музее
Военно-исторический музей продолжает оставаться площадкой для диалога молодёжи с представителями старшего поколения. Поводом для прошедшей 17 сентября 2020 года встречи за круглым столом в одном из залов Военно-исторического музея им. Д. Удовикова стало то, что в этот день начался процесс воссоединения Западной Беларуси с БССР. Красная Армия, перейдя восточную границу Польши, вошла на территорию Западной Беларуси. В нашем родном Дрогичине она была 20-го сентября 1939 года.

ОБРАТИТЕ ВНИМАНИЕ!
Экскурсии в государственных музеях имеют право проводить только штатные научные сотрудники данных музеев

Военно-исторический музей
им. Д.К. Удовикова

Адрес: г. Дрогичин, ул. Ленина, д. 163, Республика Беларусь, Брестская обл.

Время работы: 8:00-13:00, 14:00-17:00, без выходных

Телефон: (801644) 3 14 22

Цена билета: Для учащихся, военнослужащих и приравненных к ним лицам - 50 коп. Для остальных категорий населения - 70 коп.

Цена экскурсии: Для учащихся, военнослужащих и приравненных к ним лицам - 4 руб. 20 коп. Для остальных категорий населения - 5 руб. 30 коп.

E-mail: dwhm@tut.by
Группа музея в vk.com
Группа музея в Facebook

Архив новостей

Полезные ссылки